Trong tiến trình đổi mới và hội nhập, Bắc Ninh vươn lên trở thành một trong những địa phương phát triển năng động của cả nước. Đóng góp vào kết quả đó có vai trò quan trọng của HĐND tỉnh trong ban hành các chính sách phát triển kinh tế – xã hội, bảo đảm mỗi nghị quyết đều đi vào cuộc sống, qua đó đúc rút nhiều kinh nghiệm thực tiễn.
Bám sát thực tiễn, lấy người dân làm trung tâm
Xác định rõ mọi chính sách phải xuất phát từ thực tiễn, giải quyết đúng “điểm nghẽn” của phát triển, vì vậy trước khi ban hành nghị quyết, HĐND tỉnh đều tổ chức khảo sát, làm việc với các sở, ngành, địa phương; lấy ý kiến chuyên gia, doanh nghiệp, cử tri và Nhân dân để bảo đảm tính khách quan, khả thi. Từ đầu nhiệm kỳ 2021-2026 đến nay, HĐND tỉnh đã ban hành 989 nghị quyết, tập trung vào các lĩnh vực then chốt như: Đầu tư công, tài chính – ngân sách, sắp xếp đơn vị hành chính, an sinh xã hội… Con số này không chỉ phản ánh khối lượng công việc lớn mà còn cho thấy sự chủ động, linh hoạt của cơ quan dân cử trước yêu cầu phát triển.
 |
| Đoàn công tác HĐND tỉnh giám sát việc thực hiện các quy định của pháp luật về tổ chức và hoạt động của trạm y tế Phồn Xương, xã Yên Thế sau sắp xếp đơn vị hành chính. |
Nghị quyết về cứng hóa, mở rộng đường giao thông nông thôn là ví dụ tiêu biểu cho cách tiếp cận “từ thực tiễn mà ra”. Tại thôn Bắc, xã Đồng Việt, ông Nguyễn Văn Lục – hộ trồng nhiều dưa hấu chia sẻ: Trước đây mỗi vụ thu hoạch, gia đình phải thuê xe vận chuyển dưa ra đường lớn, chi phí cao, sản phẩm dễ hư hỏng. Khi tuyến đường nội đồng được bê tông hóa theo nghị quyết của HĐND tỉnh, thương lái vào tận ruộng thu mua, chi phí giảm gần một nửa. “Đường thông thì hàng hóa mới thông” – ông Lục nói. Qua thực tế đó cho thấy, đầu tư hạ tầng nông thôn không chỉ phục vụ dân sinh mà còn tạo động lực tái cơ cấu sản xuất, tăng giá trị nông sản, từ đó nâng cao thu nhập và đời sống nông dân. Để tiếp tục hỗ trợ người dân làm đường, HĐND tỉnh đang khảo sát để ban hành nghị quyết mới.
Đặc biệt, trong bối cảnh sắp xếp đơn vị hành chính, HĐND tỉnh đã ban hành Nghị quyết số 40/2025/NQ-HĐND quy định hỗ trợ chi phí di chuyển, lưu trú cho cán bộ, công chức, viên chức bị ảnh hưởng. Chị Hoàng Huyền Trang, công tác tại Trung tâm Phục vụ hành chính công tỉnh cho biết: “Trước kia tôi công tác ở thành phố Bắc Ninh, sau sắp xếp làm việc tại trụ sở ở phường Bắc Giang, quãng đường đi làm dài hơn 20 km so với trước. Khoản hỗ trợ 3 triệu đồng/tháng giúp tôi giảm bớt áp lực chi phí, yên tâm công tác”. Theo thống kê, đến cuối năm 2025, toàn tỉnh đã chi hơn 20 tỷ đồng hỗ trợ cho 1.130 trường hợp. Sự kịp thời, cụ thể và minh bạch, rõ ràng trong chính sách đã tạo sự đồng thuận cao. Không chỉ quan tâm đến cán bộ, HĐND tỉnh còn đặt thế hệ tương lai ở vị trí trung tâm. Chương trình “Sữa học đường tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 2025 – 2030” được triển khai tại 817 trường học, giúp học sinh được bổ sung dinh dưỡng thường xuyên. Nhiều phụ huynh cho biết con em khỏe mạnh hơn, học tập tốt hơn khi được thụ hưởng chương trình này. Từ đó cho thấy, khi chính sách gắn với lợi ích thiết thực của người dân, hiệu quả xã hội sẽ lan tỏa bền vững.
Khơi thông nguồn lực, thúc đẩy phát triển bền vững
Một kinh nghiệm quan trọng khác của HĐND tỉnh là xây dựng chính sách theo hướng khơi thông nguồn lực xã hội, tạo động lực cho sản xuất phát triển. Nổi bật là trong lĩnh vực nông nghiệp, hàng loạt nghị quyết về hỗ trợ liên kết sản xuất, tiêu thụ nông sản, phát triển sản phẩm OCOP, bảo vệ rừng, xây dựng nông thôn mới… đã tạo nền tảng pháp lý vững chắc cho thúc đẩy nông – lâm nghiệp phát triển. Nghị quyết số 127/2025/NQ-HĐND về hỗ trợ phát triển nông nghiệp, ngành nghề nông thôn giai đoạn 2026 – 2030 là bước đi cụ thể nhằm thúc đẩy sản xuất tập trung, ứng dụng công nghệ cao. Tại xã Bảo Đài, ông Phạm Văn Long – chủ cơ sở sản xuất hoa lay – ơn lớn trên địa bàn xã cho biết nhờ được hỗ trợ 30% kinh phí đầu tư máy móc, cơ sở đã mạnh dạn xây dựng kho lạnh bảo quản. “Được tỉnh hỗ trợ, chúng tôi mới có thể đầu tư lớn và bài bản như vậy” – ông Long chia sẻ.
| Từ đầu nhiệm kỳ 2021-2026 đến nay, HĐND tỉnh đã ban hành 989 nghị quyết, tập trung vào các lĩnh vực then chốt như: Đầu tư công, tài chính – ngân sách, sắp xếp đơn vị hành chính, an sinh xã hội… Con số này không chỉ phản ánh khối lượng công việc lớn mà còn cho thấy sự chủ động, linh hoạt của cơ quan dân cử trước yêu cầu phát triển. |
Thông qua các chính sách của tỉnh, việc cơ giới hóa và ứng dụng công nghệ cao trong nông nghiệp có bước tiến rõ rệt. Theo thống kê, đến nay, tỷ lệ cơ giới hóa khâu làm đất đạt 100%, phun thuốc bảo vệ thực vật trên 70%, thu hoạch trên 95%. Nhiều địa phương ứng dụng thiết bị bay không người lái, hệ thống tưới tự động điều khiển từ xa. Toàn tỉnh hiện có 101 cơ sở trồng trọt ứng dụng công nghệ cao với diện tích 164,6 ha; 501 vùng chuyên canh rau màu, cây ăn quả, hoa, cây cảnh với tổng diện tích 4.050 ha. Giá trị sản xuất công nghệ cao chiếm trên 25% tổng giá trị trồng trọt và tiếp tục tăng. HĐND tỉnh cũng khảo sát, thẩm tra, đề xuất và ban hành các nghị quyết thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội của tỉnh như: Nghị quyết thông qua quy hoạch, điều chỉnh quy hoạch tỉnh, nghị quyết quy hoạch phân khu các khu, cụm công nghiệp… góp phần đưa Bắc Ninh trở thành thủ phủ công nghiệp của cả nước.
Coi trọng giám sát, nâng cao chất lượng đại biểu
Kinh nghiệm để chính sách phát huy hiệu quả là tăng cường công tác giám sát. HĐND tỉnh xác định rõ: Ban hành nghị quyết chỉ là bước khởi đầu; theo dõi, đánh giá và điều chỉnh kịp thời, phù hợp với thực tế mới quyết định sự thành công, hiệu quả của chính sách. Hoạt động chất vấn và giám sát chuyên đề được tập trung vào các lĩnh vực cử tri quan tâm như: Đất đai, môi trường, đầu tư công, giáo dục, y tế… Đơn cử như qua việc HĐND tỉnh giám sát tài sản công là nhà đất đã xác định được số lượng, chất lượng tài sản dôi dư sau sắp xếp đơn vị hành chính, từ đó kiến nghị quản lý, sử dụng hiệu quả, tránh lãng phí. Qua giám sát, nhiều tồn tại được chỉ rõ, yêu cầu các cơ quan chức năng khắc phục; nhiều kiến nghị của người dân được chuyển hóa thành nội dung thảo luận tại kỳ họp, từ đó điều chỉnh chính sách phù hợp hơn với thực tiễn.
Đồng chí Lâm Thị Hương Thành, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh nhấn mạnh: Xây dựng chính sách phải lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm; bảo đảm phối hợp chặt chẽ giữa HĐND và UBND; coi trọng đánh giá tác động sau ban hành; đồng thời không ngừng nâng cao năng lực đại biểu. Thời gian qua, HĐND tỉnh tăng cường tập huấn kỹ năng phân tích chính sách, thẩm tra dự thảo nghị quyết; ứng dụng công nghệ thông tin, kỳ họp không giấy; công khai nghị quyết trên cổng thông tin điện tử để người dân theo dõi, giám sát.
Từ thực tiễn có thể khái quát những kinh nghiệm cốt lõi của HĐND tỉnh trong xây dựng và ban hành chính sách phát triển kinh tế – xã hội. Đó là: Bám sát thực tiễn; gắn chính sách với quy hoạch dài hạn; lấy con người làm trung tâm; khơi thông nguồn lực xã hội; coi trọng giám sát và đánh giá hiệu quả sau ban hành. Với tinh thần đổi mới, trách nhiệm và đồng hành cùng phát triển, HĐND tỉnh tiếp tục khẳng định vai trò trụ cột trong tiến trình phát triển kinh tế – xã hội, góp phần xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh và bền vững.